واژه‌نامه داشبورد: شاخص‌ها و اصطلاح‌های پرکاربرد

داشبورد پرتفوی من چند عدد و اصطلاح تخصصی را کنار هم نشان می‌دهد که در نگاه اول ممکن است معنایشان روشن نباشد. این واژه‌نامه هر کدام را به کوتاه‌ترین شکل ممکن توضیح می‌دهد: هر اصطلاح چه چیزی را می‌سنجد، کجای داشبورد دیده می‌شود، و برای مطالعه‌ی عمیق‌تر کدام مطلب را باید خواند.

امتیاز ترکیبی (S)

چند سیگنال مستقل (روند، مومنتوم، فاصله از تخصیص هدف، و ریسک) را در یک عدد واحد خلاصه می‌کند تا وضعیت کلی هر دارایی در یک نگاه قابل مقایسه باشد.

واحد این عدد «سیگما (σ)» است، نه درصد و نه مبلغ. سیگما یعنی این دارایی نسبت به رفتار معمول خودش چقدر فاصله گرفته: عدد مثبت یعنی بالاتر از حالت عادی، عدد منفی یعنی پایین‌تر. همین باعث می‌شود بتوان دو دارایی با قیمت و ماهیت کاملاً متفاوت را با یک مقیاس مشترک سنجید.

توضیح کامل: شاخص ترکیبی S(σ).

انحراف از هدف

فاصله‌ی وزن فعلی هر دارایی تا وزنی که در تخصیص هدف برایش تعیین شده. با تغییر قیمت‌ها این فاصله به‌طور طبیعی زیاد می‌شود، حتی اگر هیچ خرید و فروشی انجام نشده باشد. وقتی فاصله از حد مشخصی بگذرد، آن دارایی برای بازتعادل (rebalance) علامت می‌خورد.

توضیح کامل: انحراف از هدف چیست؟.

هشدار (Alarm)

اعلانی که با رسیدن قیمت یک دارایی یا سود و زیان کل سبد به آستانه‌ی تعیین‌شده فعال می‌شود. کارکردش صرفاً اطلاع‌رسانی است و هیچ معامله‌ای را به‌صورت خودکار انجام نمی‌دهد.

توضیح کامل: هشدارهای بازار.

مومنتوم

سرعت و شتاب حرکت قیمت، نه خود جهت آن. دو دارایی می‌توانند هر دو صعودی باشند، اما یکی با شتاب رو به افزایش و دیگری با شتابی که در حال کم‌شدن است. مومنتوم همین تفاوت را نشان می‌دهد و معمولاً زودتر از خود قیمت تغییر جهت می‌دهد.

نوسان (Volatility)

میزان پراکندگی قیمت در یک بازه‌ی زمانی. نوسان بالا یعنی قیمت در بازه‌های کوتاه فاصله‌های زیادی را طی می‌کند. این شاخص به‌خودی‌خود خوب یا بد نیست، اما مستقیماً بر اندازه‌ی معقول یک موقعیت و فاصله‌ی منطقی حد ضرر اثر می‌گذارد.

فاصله تا حد ضرر (بر حسب ATR)

ATR یا «میانگین دامنه‌ی نوسان واقعی»، نشان می‌دهد یک دارایی به‌طور معمول در هر دوره چقدر بالا و پایین می‌رود. وقتی فاصله تا حد ضرر بر حسب ATR بیان می‌شود، معنایش این است که قیمت چند برابرِ نوسان روزمره‌ی خودش تا آن سطح فاصله دارد.

عدد بزرگ‌تر یعنی فضای بیشتری تا حد ضرر باقی مانده و نوسان معمولی بازار به‌سادگی آن را فعال نمی‌کند. عدد کوچک‌تر یعنی قیمت به آن سطح نزدیک شده است.

بیان فاصله بر حسب ATR به‌جای درصد، یک مزیت روشن دارد: «۵ درصد فاصله» برای یک دارایی کم‌نوسان زیاد و برای یک دارایی پرنوسان بسیار کم است، ولی «۲ برابر ATR» برای هر دو یک معنا دارد.

RSI و MACD

دو اندیکاتور تکنیکال پرکاربرد که در تحلیلگر هوشمند کوین و تحلیلگر طلا به کار می‌روند. RSI سرعت تغییرات قیمت را می‌سنجد و MACD جهت و قدرت روند را.

توضیح کامل: RSI چیست؟ و MACD به زبان ساده.

پروفایل ریسک

نتیجه‌ی پرسشنامه‌ی ریسک، در یکی از چهار سطح محافظه‌کار، متوسط، پرریسک یا فوق تهاجمی؛ به‌علاوه‌ی پروفایل پنجم «شکارچی مومنتوم» که از دو سطح بالا منشعب می‌شود. این پروفایل تعیین می‌کند پیشنهادهای سبد حول چه سطحی از نوسان ساخته شوند.

توضیح کامل: پروفایل‌های ریسک.

این اعداد از کجا می‌آیند؟

منبع همه‌ی این اعداد دو چیز است: داده‌های واقعی بازار (قیمت و حجم) و تنظیماتی که خودتان وارد کرده‌اید (وزن هدف، آستانه‌ی هشدار). هیچ‌کدام حدس یا پیش‌بینی قطعی نیستند و هیچ‌کدام دستور خرید یا فروش صادر نمی‌کنند؛ هر عدد فقط یک ورودی برای تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر است.

سرمایه‌گذاری در رمزارز با ریسک همراه است و ارزش دارایی‌ها می‌تواند نوسان داشته باشد. پیش از هر تصمیم، تحقیق و مشورت مستقل انجام دهید.